Hotline tư vấn miễn phí 0356 858 885
0

Cách chăm sóc bàn chân cho người tiểu đường giảm cảm giác

02/11/2026
-
Đăng bởi Lê Quốc Bảo
60 lượt xem
Mục lục Mục lục

    Khi bàn chân giảm cảm giác, người bệnh có thể không nhận ra vết xước, phồng rộp hoặc nước quá nóng. Kiểm tra chân mỗi ngày, vệ sinh đúng cách và xử lý sớm những thay đổi bất thường giúp hạn chế bỏ sót tổn thương.

    Vì sao người tiểu đường giảm cảm giác cần chăm sóc bàn chân kỹ?

    Tổn thương thần kinh do tiểu đường có thể làm giảm khả năng cảm nhận đau, nóng hoặc lạnh. Vì vậy, một vết xước, phồng rộp do giày cọ xát hay vùng da bị bỏng có thể không gây đau rõ rệt. Nếu không được phát hiện và chăm sóc sớm, vết thương có thể nhiễm trùng hoặc khó lành hơn.

    Tê hoặc giảm cảm giác cũng cần được trao đổi với nhân viên y tế để đánh giá nguyên nhân và mức độ nguy cơ. Không nên đợi đến khi đau mới kiểm tra chân, vì cảm giác đau có thể đã suy giảm.

    Quy trình chăm sóc bàn chân mỗi ngày

    Nên chọn một thời điểm cố định, chẳng hạn buổi tối sau khi tháo giày tất. Thói quen ngắn nhưng đều đặn giúp phát hiện sớm thay đổi ở da, móng và kẽ ngón chân.

    1. Quan sát cả hai bàn chân

    Kiểm tra mu bàn chân, lòng bàn chân, gót chân, hai bên bàn chân, móng và kẽ ngón. Tìm vết cắt, vết nứt, phồng rộp, vùng đỏ hoặc sưng, chỗ chai có màu bất thường, móng mọc quặp và dấu hiệu ẩm hay bong tróc giữa các ngón.

    Nếu khó cúi hoặc nhìn lòng bàn chân, có thể dùng gương hoặc nhờ người thân hỗ trợ. Kiểm tra cả bên trong giày trước khi mang để tìm sỏi, vật lạ, lớp lót bị gấp hoặc đường may gây cọ xát. Hướng dẫn của CDC và NIDDK đều khuyến nghị kiểm tra bàn chân hằng ngày, kể cả khi chân không đau.

    2. Rửa chân bằng nước ấm vừa, không ngâm

    Rửa chân nhẹ nhàng mỗi ngày bằng nước ấm vừa phải và xà phòng dịu nhẹ. Vì khả năng cảm nhận nhiệt ở chân có thể kém, hãy kiểm tra nước bằng nhiệt kế hoặc khuỷu tay trước khi rửa. Tránh để chân trực tiếp dưới nước nóng hoặc thêm nước nóng khi chân đang ở trong chậu.

    NIDDK khuyên không ngâm chân vì việc ngâm có thể làm da khô. Nếu muốn tìm hiểu thêm về cách ngâm chân nói chung, có thể xem hướng dẫn về nhiệt độ và thời gian ngâm chân; người giảm cảm giác nên hỏi nhân viên y tế trước khi áp dụng.

    3. Lau khô kỹ và dưỡng ẩm đúng vùng

    Dùng khăn mềm thấm khô chân, chú ý lau giữa các ngón. Da còn ẩm ở kẽ ngón có thể gây khó chịu và tạo điều kiện cho một số vấn đề về da phát sinh.

    Nếu da khô, có thể thoa kem dưỡng ở mu bàn chân và lòng bàn chân. Tránh bôi kem vào kẽ ngón để không giữ ẩm ở vùng này. Nếu da nứt, rỉ dịch hoặc có dấu hiệu viêm, nên hỏi nhân viên y tế cách chăm sóc phù hợp thay vì tự thử nhiều loại kem.

    4. Cắt móng thẳng và xử lý chai sạn thận trọng

    Khi tự cắt móng, nên cắt ngang theo đường tự nhiên của móng và giũa nhẹ phần cạnh sắc. Không khoét sâu vào khóe móng. Nếu khó nhìn, khó với tới bàn chân, móng dày hoặc đang có vấn đề về tuần hoàn, hãy nhờ nhân viên y tế hướng dẫn hoặc hỗ trợ.

    Không tự cắt chai chân bằng dao, kéo hoặc dụng cụ sắc; cũng không dùng miếng dán hay hóa chất tẩy chai nếu chưa được tư vấn. Những cách này có thể làm trầy hoặc bỏng da, nhất là khi bàn chân giảm cảm giác.

    5. Chọn tất và giày hạn chế cọ xát

    Ưu tiên tất sạch, khô, vừa chân và không siết chặt cổ chân. Chọn giày vừa vặn, có phần lót bên trong phẳng và không có điểm cứng cọ vào da. Khi mua giày mới, nên mang thử từ từ và kiểm tra da chân sau khi sử dụng.

    Mang giày hoặc dép bảo vệ chân cả trong nhà lẫn ngoài trời; tránh đi chân đất. Nhiệt từ mặt đường nóng, sỏi nhỏ hoặc vật sắc có thể làm tổn thương bàn chân mà người giảm cảm giác không nhận ra ngay.

    6. Giữ ấm bằng cách an toàn

    Nếu chân lạnh, có thể mang tất khô, vừa chân. Tránh dùng túi chườm nóng, đệm sưởi, chai nước nóng hoặc đặt chân sát lò sưởi. Người giảm cảm giác có thể không nhận ra nhiệt đang làm bỏng da. 

    Những điều nên tránh khi chăm sóc bàn chân

    Khi khả năng cảm nhận đau và nhiệt đã giảm, việc dựa vào cảm giác để biết chân có bị tổn thương hay quá nóng hay không sẽ kém tin cậy. Vì vậy, nên tránh các cách chăm sóc dễ gây bỏng, cọ xát hoặc làm trầy da:

    • Không ngâm chân nước nóng để làm ấm hoặc xử lý tê bì.
    • Không đặt túi chườm, đệm sưởi hoặc chai nước nóng trực tiếp lên chân.
    • Không đi chân đất, kể cả trong nhà.
    • Không tự cắt chai chân, chọc vỡ bóng nước hoặc dùng hóa chất tẩy chai.
    • Không tự dùng máy massage, chế độ nhiệt hoặc con lăn tác động lên bàn chân giảm cảm giác khi chưa hỏi bác sĩ hoặc điều dưỡng đang theo dõi.

    Khi nào cần liên hệ nhân viên y tế?

    Với bàn chân giảm cảm giác, thay đổi nhìn thấy được có thể quan trọng hơn mức độ đau. Hãy báo cho bác sĩ hoặc điều dưỡng tiểu đường nếu tình trạng tê mới xuất hiện, tăng lên, hoặc bàn chân thay đổi về màu sắc, nhiệt độ hay hình dạng.

    Liên hệ cơ sở y tế sớm nếu phát hiện vết cắt, phồng rộp, vết loét, móng mọc quặp, vùng da đỏ hoặc sưng nóng, chảy dịch, có mùi bất thường hay vết thương không bắt đầu lành. Đừng chờ đến khi đau mới xử lý. Nếu vết thương chuyển màu đen hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng nặng, cần được đánh giá khẩn cấp.

    Người mắc tiểu đường nên đề nghị nhân viên y tế kiểm tra bàn chân trong các buổi khám và hỏi lịch khám chuyên sâu phù hợp với tình trạng của mình. Người đã giảm cảm giác hoặc từng có vết loét có thể cần được theo dõi thường xuyên hơn.

    Câu hỏi thường gặp

    Bàn chân tê có chắc chắn là biến chứng thần kinh do tiểu đường không?

    Không thể xác định nguyên nhân chỉ qua cảm giác tê. Tổn thương thần kinh là một khả năng ở người tiểu đường, nhưng nhân viên y tế cần đánh giá triệu chứng và kiểm tra bàn chân để xác định tình trạng phù hợp.

    Người tiểu đường giảm cảm giác có nên ngâm chân không?

    NIDDK khuyến nghị không ngâm chân trong hướng dẫn chăm sóc bàn chân cho người tiểu đường. Người giảm cảm giác nên trao đổi với nhân viên y tế trước khi ngâm, đặc biệt nếu có vết thương hoặc thay đổi bất thường ở da.

    Có thể bôi kem dưỡng lên bàn chân không?

    Có thể dưỡng ẩm vùng da khô ở mu và lòng bàn chân. Tránh bôi kem giữa các ngón; nếu da nứt, rỉ dịch hoặc viêm, hãy hỏi nhân viên y tế cách xử lý.

    Có nên dùng máy massage chân để giảm tê không?

    Không nên mặc định máy massage có thể xử lý nguyên nhân gây tê. Khi giảm cảm giác, người dùng có thể khó nhận ra lực ép hoặc nhiệt gây tổn thương. Hãy hỏi nhân viên y tế trước khi dùng thiết bị tác động trực tiếp lên bàn chân.

    Kết luận

    Người tiểu đường giảm cảm giác nên kiểm tra bàn chân mỗi ngày, rửa bằng nước ấm vừa, lau khô kỹ, dưỡng ẩm đúng vùng và mang giày bảo vệ chân. Khi thấy vết thương hoặc thay đổi bất thường, hãy liên hệ nhân viên y tế sớm thay vì chờ xuất hiện đau.

    02/11/2026
    -
    Đăng bởi Lê Quốc Bảo
    60 lượt xem
    zalo messenger hotline
    top